POChP – objawy, diagnostyka i leczenie

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) rozwija się powoli. Przez wiele lat może powodować jedynie kaszel lub zadyszkę podczas wysiłku. Wielu pacjentów tłumaczy te objawy wiekiem albo słabszą kondycją. Tymczasem wczesne rozpoznanie i leczenie pozwalają spowolnić rozwój choroby oraz dłużej zachować samodzielność.

O czym przeczytasz?

Co to jest POChP?

POChP to przewlekła choroba płuc, w której drogi oddechowe są zwężone, a pęcherzyki płucne ulegają stopniowemu uszkodzeniu. Powietrze ma trudniejszą drogę do wydostania się z płuc, dlatego pojawia się uczucie braku powietrza. Choroba rozwija się przez wiele lat i wymaga stałego leczenia.

Dlaczego rozwija się POChP?

Najczęstszą przyczyną jest wieloletnie palenie papierosów. Choroba może rozwinąć się również u osób narażonych na dym z pieców, pyły lub szkodliwe substancje w miejscu pracy. Rzadziej wynika z wrodzonego niedoboru alfa-1-antytrypsyny. Nawet po rozpoznaniu choroby rzucenie palenia nadal przynosi duże korzyści i spowalnia pogarszanie się pracy płuc.

Objawy

Najczęściej występują przewlekły kaszel, odkrztuszanie plwociny oraz duszność. Początkowo pojawia się podczas szybkiego marszu lub wchodzenia po schodach, z czasem może występować również przy prostych czynnościach, takich jak ubieranie się czy mycie.

Jak lekarz stawia rozpoznanie?

Najważniejszym badaniem jest spirometria. Pozwala ona ocenić, jak dużo powietrza pacjent jest w stanie wydmuchać z płuc i jak szybko to robi. Lekarz może również zlecić RTG lub tomografię klatki piersiowej, badania krwi oraz gazometrię, jeśli podejrzewa niewydolność oddechową.

Leczenie

Podstawą leczenia są leki wziewne rozszerzające oskrzela. U części pacjentów stosuje się także glikokortykosteroidy wziewne. Bardzo ważna jest rehabilitacja oddechowa, regularna aktywność fizyczna dostosowana do możliwości chorego, szczepienia przeciw grypie i pneumokokom oraz całkowite zaprzestanie palenia tytoniu.

Zaostrzenie POChP

Zaostrzenie oznacza nagłe pogorszenie objawów – silniejszą duszność, większą ilość plwociny lub zmianę jej koloru. W takiej sytuacji należy jak najszybciej skontaktować się z lekarzem. Szybkie rozpoczęcie leczenia może zapobiec hospitalizacji.

Kiedy potrzebna jest tlenoterapia?

Nie każdy pacjent z POChP potrzebuje tlenu. Lekarz zaleca tlenoterapię wtedy, gdy badania potwierdzą przewlekły niedobór tlenu we krwi. Regularne stosowanie tlenu zgodnie z zaleceniami może poprawić jakość życia i u wybranych pacjentów wydłużyć przeżycie.

Kiedy pomaga NIV?

U części chorych dochodzi również do gromadzenia się dwutlenku węgla. W takiej sytuacji lekarz może zalecić nieinwazyjną wentylację mechaniczną (NIV). Aparat używany najczęściej w nocy odciąża mięśnie oddechowe, poprawia wymianę gazową i może zmniejszyć liczbę zaostrzeń oraz pobytów w szpitalu.

Co możesz zrobić sam?

Przyjmuj leki zgodnie z zaleceniami. Staraj się codziennie być aktywny, nawet jeśli będzie to tylko spacer. Utrzymuj prawidłową masę ciała, pij odpowiednią ilość płynów i unikaj kontaktu z dymem tytoniowym. Naucz się rozpoznawać pierwsze objawy zaostrzenia i nie zwlekaj z kontaktem z lekarzem.

Najważniejsze informacje

FAQ

Czy POChP można wyleczyć? Nie, ale można skutecznie spowolnić jej rozwój.

Czy mogę uprawiać sport? Tak – aktywność dostosowana do możliwości jest bardzo ważna.

Czy tlen jest potrzebny każdemu? Nie. O jego zastosowaniu decydują wyniki badań.

Mity i fakty

Słowniczek